Woda – absolutna podstawa zimą
Choć może się wydawać, że przy niskich temperaturach alpaki piją mniej, dostęp do świeżej, niezamarzniętej wody jest kluczowy przez całą dobę.
Zamarznięta woda to jeden z najczęstszych problemów zimą. Gdy alpaki piją mniej spada pobranie paszy, pogarsza się trawienie i zwierzęta szybciej tracą kondycję.
W praktyce warto:
- sprawdzać poidła nawet kilka razy dziennie,
- w czasie mrozów podawać wodę letnią (nie gorącą),
- unikać sytuacji, w których zwierzęta muszą lizać lód lub zjadać śnieg zamiast pić.
Więcej energii w diecie – bo mróz „kosztuje”
Zimą organizm alpak zużywa więcej energii tylko po to, by utrzymać temperaturę ciała. Najbardziej wrażliwe są młode zwierzęta, karmiące samice, seniorzy i zwierzęta osłabione (chore)
Cria – mniejsza masa, większy koszt ogrzewania, łatwiej o wychłodzenie.
Seniorzy – gorsze zęby, mniejsze pobranie paszy, częściej spadek kondycji.
Samice w laktacji – zapotrzebowanie na energię i białko jest szczególnie wysokie, a niskie temperatury dodatkowo zwiększają ryzyko spadku kondycji.
Podstawą żywienia zawsze pozostaje dobrej jakości siano, dostępne bez ograniczeń. Jednak przy silnych mrozach często trzeba zwiększyć kaloryczność paszy.
Bardzo dobrze sprawdzają się tu wysłodki buraczane u nas jest to Fosfobeet – źródło energii i włókna, które jednocześnie wspomaga pracę układu pokarmowego.
Wysłodki buraczane zimą – jak je podawać bezpiecznie?
W okresie zimowym wysłodki to jedno z najlepszych uzupełnień diety, pod warunkiem że są prawidłowo przygotowane.
Najważniejsze zasady:
- wysłodki zawsze należy namoczyć (nigdy na sucho),
- najlepiej podawać je lekko ciepłe lub w temperaturze otoczenia,
- porcje dzielić na mniejsze i podawać częściej – dzięki temu pasza nie zamarznie,
- nie zostawiać mokrej paszy na długo w mrozie.
Sucha, dobrze osłonięta przestrzeń i spokojne warunki utrzymania
Samo zimno nie stanowi dla alpak zagrożenia. Znacznie bardziej obciążające są wiatr, wilgoć oraz przeciągi, które szybko prowadzą do wychłodzenia organizmu.
Alpaki powinny mieć możliwość schronienia się w suchym, osłoniętym miejscu, chroniącym przed wiatrem i opadami. Podłoże musi pozostawać suche, a ściółka regularnie uzupełniana, tak aby zwierzęta nie miały kontaktu z wilgocią czy błotem.
Warto też pamiętać, że stres znacząco zwiększa zapotrzebowanie energetyczne. Zimą szczególnie ważne są spokój, stały rytm dnia i ograniczenie niepotrzebnych zmian.
Na co zwrócić szczególną uwagę zimą?
Zimą warto uważnie obserwować stado, ponieważ pierwsze sygnały pogorszenia kondycji bywają bardzo subtelne. Im szybciej zostaną zauważone, tym łatwiej zapobiec problemom.
- Czy wszystkie alpaki regularnie piją – nawet krótkotrwały spadek pobrania wody może szybko odbić się na apetycie i trawieniu. Warto obserwować, czy zwierzęta faktycznie podchodzą do poideł.
- Czy nie tracą masy ciała mimo dostępu do paszy – zimą utrata kondycji może postępować niezauważenie pod gęstym runem. Dobrze jest regularnie sprawdzać kondycję (body score) i regularnie ważyć.
- Czy nie stoją długo w jednym miejscu albo nie zachowują się inaczej niż zwykle – apatia, brak zainteresowania otoczeniem czy długotrwałe stanie bez ruchu mogą świadczyć o wychłodzeniu, bólu lub ogólnym osłabieniu organizmu.
- Czy runo pozostaje suche – wilgotne runo sprzyja wychłodzeniu, a zalegająca wilgoć zwiększa ryzyko problemów skórnych i utraty ciepła.
- Czy młodsze i starsze osobniki radzą sobie równie dobrze jak reszta stada – to właśnie one najszybciej reagują na niedobory energii, zimno i stres, dlatego wymagają szczególnej uwagi.
Regularna, spokojna obserwacja pozwala wychwycić drobne zmiany, zanim przerodzą się w większy problem. Zimą to właśnie uważność i codzienna troska opiekuna mają kluczowe znaczenie dla dobrostanu alpak.
Podsumowanie
Zima nie musi być trudnym okresem dla alpak, jeśli zadbamy o kilka podstawowych elementów:
stały dostęp do wody, odpowiednią ilość energii w diecie oraz ochronę przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi.
Regularna obserwacja, dobrej jakości siano, właściwie przygotowane wysłodki oraz sucha, czysta przestrzeń sprawią, że stado bez problemu przejdzie mroźne miesiące.
